Παρασκευή 21 Σεπτεμβρίου 2007

ΠΑΘΟΣ



Παρουσίαση του βιβλίου Πάθος της Λαμπρίνας Μαραγκού από τον Δημήτρη Βαρβαρήγο στις 31-10-2007

ΠΑΘΟΣ

Γνώρισα τη συγγραφέα από το βιβλίο της «η αγάπη φοράει φτερά από μετάξι». Της είχα γράψει τότε ένα αυθόρμητο κριτικό σημείωμα. Της έλεγα, «δεν μπόρεσα, ν’ αντισταθώ στην πρόκληση να εκφράσω μερικά σχόλια αναφορικά με τη συνολική δυναμική της γραφής σου, καθώς ομολογώ πως έμεινα έκπληκτος με τον τρόπο που απέδωσες τα μύχια συναισθήματα της μικρής Λυδίας, μπροστά στις αναζητήσεις και τα προβλήματα των μεγάλων.
Αυτά περιληπτικά όσον αφορά το προηγούμενο βιβλίο της. Στο σημερινό, στο Πάθος, τώρα.

Ανήσυχο πνεύμα η Λαμπρίνα, κινείται με επιτυχία σε όλους τους τομείς της ζωής της, έχει μια όμορφη οικογένεια, με μια αξιαγάπητη κι έξυπνη κόρη την Αλεξάνδρα, διδάσκει στα ΤΕΙ και ακολουθεί την πεπατημένη οδό των πεζογράφων, συνεχώς κι αδιαλείπτως διαβάζει, γράφει κι ενίοτε όπως καταλαβαίνετε, εκδίδονται τα βιβλία της.
Και να που ήρθε το πλήρωμα του χρόνου να μιλήσουμε για το τέταρτο βιβλίο της, με τίτλο, Πάθος, από τις εκδόσεις Άγκυρα κι αυτό όπως το προηγούμενο.

Τρυφερό και έντονα ρεαλιστικό μυθιστόρημα. Μια εσωτερική συναισθηματική και άρτια λογοτεχνική περιγραφή της πρώτης αγάπης στην εφηβεία και η μετέπειτα έμπυρη γνώση που την ατσαλώνει μέσα στις ίδιες κι απαράλλαχτες ευαίσθητες αναζητήσεις.
Κείμενο που ικανοποιεί τον αναγνώστη μέσα από μια γραφή που εκφράζει τις απόκρυφες αισθήσεις της ειμαρμένης κάθε ανθρώπου.
Αισθήσεις που κινούνται με ειλικρίνεια ανάμεσα στις αληθινές ανθρώπινες προσδοκίες. Η γραφή παρουσιάζει εικόνες από την πραγματική ζωή που όσο επηρεάζουν τον πρωταγωνιστή άλλο τόσο επηρεάζουν και τον αναγνώστη.
Πάθος, ο τίτλος του βιβλίου. Αρχικά φαίνεται απλός, αλλά όσο προχωρά η ανάγνωση αρχίζεις να αναγνωρίζεις από τα βιώματα των ηρώων της πως αυτή η λέξη έχει τις περισσότερες έννοιες.
Ακούστε μερικές που μου ήρθαν εύκολα στο μυαλό γιατί σίγουρα, υπάρχουν πολλές περισσότερες:
Εμμονή-βάσανο-ζέση-λαχτάρα-μανία-μαρτύριο-μεράκι-μίσος-μονομανία-οργή-πάθηση-παραφορά-περιπάθεια-περιπέτεια-πόθος-μοναξιά-απιστία-πληγή-φλογερότητα-βρασμός-ζήλος-θέρμη-κόχλασμα-αλαζονία-όνειρο-νταλκάς.
Όλα αυτά αν τα περικλείσουμε σε μία μόνο λέξη είναι το Πάθος! Μια λέξη γεμάτη ζωή.
Αυτό είναι το βιβλίο της Μαραγκού, γεμάτο αναζητήσεις, ανατροπές, ένα βιβλίο γεμάτο ζωή.
Ένα κείμενο με παρούσα την ενοχή σαν κύριο στοιχείο να ξεχειλίζει στο δείπνο της ζωής των ηρώων, μέσα από τις αναμνήσεις, τις απορρίψεις, τι προδοσίες, τα θέλω και τους εγωισμούς τους.
Ο σεβασμός, η περηφάνια, ίσως και ψήγματα νεανικής ματαιοδοξίας είναι τα στοιχεία που κυοφορούνται σε ετούτο το βιβλίο, καθώς ξεδιπλώνεται ένα ανθρώπινο ψυχογράφημα όπου η συναισθηματική χροιά των γεγονότων απαλύνεται μέσα από την ανάγκη των πρωταγωνιστών για αληθινή αγάπη.
Σε αυτές τις βασανισμένες υπάρξεις από τα πάθη τους αναφέρεται η συγγραφέας. Αλλά όχι μόνο στο ερωτικό πάθος που πηγαίνει αμέσως το μυαλό μας, αλλά και στη ψυχική πάλη που σκορπίζει αυτό το δυνατό συναίσθημα, ο έρωτας.

Όπως γράφει και η ίδια στο οπισθόφυλλο πως:
το πάθος είναι η κινητήρια δύναμη ζωής, καλύτερα, η ίδια η ζωή. Το πάθος πλέκει τις ιστορίες, υφαίνει τις καταστάσεις, κεντά τα συναισθήματα.

Για μην συμπέσουν οι απόψεις μας, με τον άλλο ομιλητή, σκέφτηκα να μην αναφερθώ περισσότερο στο θέμα ή τη δομή της ιστορίας του βιβλίου, αλλά να μιλήσω γι αυτούς που κάνουν πάντοτε μια ιστορία να την αγαπήσουμε, στους πρωταγωνιστές της, γιατί οι αληθινοί, οι ζωντανοί χαρακτήρες έχουν ζωτική σημασία στη λογοτεχνία.

Και αυτό λοιπόν το μυθιστόρημα της Μαραγκού, ξεχωρίζει για τον καλά οργανωμένο εσωτερικό συναισθηματικό κόσμο των ηρώων της, όπου με μαεστρία τους ζωντανεύει με τόση πειστικότητα σαν να είναι οι άνθρωποι της διπλανής πόρτας.
Έχει πετύχει απόλυτα η συγγραφέας το στόχο της δημιουργώντας χαρακτήρες με αληθινές εσωτερικές ιδιότητες. Στη συναισθηματική κατηγορία εντάσσει τις συμπάθειες και αντιπάθειες της ηρωίδας. Οι ελπίδες, οι φόβοι οι αγάπες, τα μίση οι αρετές και οι αδυναμίες η υπομονή και η επιμονή, τα συμπλέγματα. Οι υποσυνείδητες ενοχές της, η σεξουαλική της ιδιοσυγκρασία σε σχέση με το άλλο φύλλο. Η εν γένει στάση της απέναντι σε βασικές πλευρές της ζωής μέσα πάντα από κυρίως ανθρώπινα ψυχικά γνωρίσματα, είναι άρτια δοσμένα.
Σε πολλά σημεία της αφήγησης της η ταύτιση του αναγνώστη είναι άμεση με τα θέλω, τις επιθυμίες, τα όνειρα και τις απαιτήσεις των χαρακτήρων, καθώς σκιαγραφεί τις υπαρξιακές τους ανάγκες, τις απλές και φυσικές ανάγκες σαν αυτές που όλοι οι άνθρωποι επιζητούμε να νιώσουμε και που τελικά μέσα από αυτό το πέρασμα που λέγεται ζωή, κάποιες βιώνουμε.

Λόγος που υποκινεί σε εξομολόγηση και εσωτερικές συγκρούσεις. Η δημιουργός παίρνει θέση σαν να εκφράζεται με τρόπο καταλυτικό θέλοντας να μοιράσει τη δική της αλήθεια, τη δική της δικαιοσύνη.
Μία γραφή που κινείται επάνω σε αυτές τις αντιθέσεις που δημιουργούν οι διαπροσωπικές σχέσεις με όλα τα παραλειπόμενα τους.
Η ιστορία του βιβλίου φαινομενικά δεν δείχνει την πολυπλοκότητα της και μοιάζει κάπως συνηθισμένη, όμως από την πρώτη σελίδα, η επίφαση της πραγματικότητας στη ζωή της Ελένης, σε αιχμαλωτίζει να ακολουθήσεις το ταξίδι της μέσα από την εμπνευσμένη συγγραφή της δημιουργού.
Από την πρώτη αράδα αντιλαμβάνεσαι τον έντεχνο λόγο να προκαλεί τη συναισθηματική απόκριση του αναγνώστη, καθώς ο άρτιος τρόπος που είναι γραμμένο δείχνει πως μπορεί να κάνει μια απλή ανθρώπινη αναζήτηση για το βίωμα της ζωής παράλληλα με τα πάθη της αγάπης, δυνατή και ακμαία με έντονο εσωτερικό ρυθμό.

Όπως είπα και πριν, είναι μια γυναικεία εξομολόγηση γεμάτη διακριτική ευαισθησία και ευπάθεια καθώς το κάθε συμβάν στη ζωή της Ελένης, περνάει μέσα απ’ την ψυχή της.
Έτσι τη θέλει η συγγραφέας, αφού μιλάει με τη δική της ψυχή για το πάσχον σώμα της ηρωίδας της, ακάλυπτο να βιώνει κάθε συγκρουσιακή δοκιμασία.
Έτσι δημιούργησε όλα τα πρόσωπα και δη την ηρωίδα της η συγγραφέας, απολύτως ανθρώπινη και φυσικά γυναίκα. Δηλαδή, με όλα τα χαρακτηριστικά που απαρτίζουν τον γυναικείο οργανισμό. Ευαίσθητη και συνάμα δυνατή. Δοτική και εγωίστρια, ρομαντική και παράλληλα σκληρή μπροστά στο σπαραγμό του επερχόμενου χωρισμού, της απογοήτευσης και του εσωτερικού θανάτου να στέκεται το πάσχον σώμα της δυνατό και νηφάλιο απειλώντας ακόμη - ακόμη και την ίδια τη ψυχή που το κυβερνάει.

Άλλο ένα πράγμα που χαίρομαι στα βιβλία της συγγραφέως είναι που συνηθίζει να γράφει σε πρώτο πρόσωπο, το δυσκολότερο είδος απόδοσης μιας μυθιστορίας, μάλλον αρέσκεται στα δύσκολα, να αντιμετωπίζει όλους τους χαρακτήρες που η ίδια δημιουργεί με διαφορετικό τρόπο και ύφος, αλλά και που δεν φοβάται μη τυχόν και της κολλήσουν ταμπέλα ως είθισται να γίνεται με πολλούς συγγραφείς, πως ότι γράφουν πρέπει απαραίτητα να είναι βιώματα τους.
Παρ’ όλα αυτά η Μαραγκού, σμιλεύει τους ήρωες της με έναν εγγενή {έμφυτο} προσδιορισμό ως προς τις επιδιώξεις τους τόσο στον καθημερινό βίο τους όσο και στον ψυχικό κόσμο τους παράλληλα με τον δικό της.

Λοιπόν το βιβλίο θα μπορούσε να είχε ακόμα έναν εύστοχο τίτλο, «ανέφικτες αγάπες» καθώς στην αισθηματική ζωή των ηρώων υπάρχουν συνεχόμενες ανατροπές.
Ενώ όλοι είχαν την ανάγκη του άλλου, δεν κατάφερναν να ενωθούν γιατί έπρεπε να πιστέψουν και για πιστέψουν έπρεπε να χαριστούν και για να χαριστούν έπρεπε ακούσουν, να δουν, να νιώσουν. Να καταλάβουν τα λόγια που ψιθύριζαν οι ψυχές τους.

Γι αυτές τις αισθηματικές ιδιότητες μιλάει στο μυθιστόρημα της η Μαραγκού, για τις ζωές καθημερινών ανθρώπων που δρουν με φυσικό τρόπο σαν ανάσες ζωής οδηγώντας την μοίρα τους μέσα απ’ τις ανθρώπινες συμπεριφορές, να ερωτεύονται, να δραπετεύουν, να πληγώνουν και να πληγώνονται, να αδικούν και ν’ αδικούνται για να φτάνουν κάποιες στιγμές αντιμέτωπους τους εαυτούς τους με τη ματαίωση.
Η Λαμπρίνα Μαραγκού, έγραψε ένα πολυδιάστατο μυθιστόρημα με βάθος στις ζωές των ηρώων δημιουργώντας εικόνες που απευθύνονται στη σκέψη μας για το πόσο δύσκολη είναι στην πραγματικότητα η αγάπη. Και όταν υπάρξει, πόσες συμβάσεις και μύχια μυστικά, δεν θα φανερωθούν ποτέ, για να καταφέρει να αντέξει στο χρόνο.